30 Mart Uluslararası Sıfır Atık Günü, dünya genelindeki açlık ve gıda israfı arasındaki derin çelişkiyi gözler önüne serdi. Milyonlarca insan açlıkla mücadele ederken, milyarlarca ton gıda israf ediliyor.
Birleşmiş Milletler (BM) Genel Kurulu kararıyla dördüncüsü kutlanan 30 Mart Uluslararası Sıfır Atık Günü, dünya genelindeki gıda israfı ve açlık arasındaki derin çelişkiyi gözler önüne serdi. BM Dünya Gıda Programı (WFP) verilerine göre, milyonlarca çocuk açlıktan yaşamını yitirirken, her yıl 1,3 milyar ton gıda israf ediliyor.
Küresel Gıda Krizleri Raporu, 2024 yılında 53 ülke ve bölgede 295 milyondan fazla insanın akut açlığın çeşitli seviyeleriyle karşı karşıya kaldığını açıkladı. Bu sayı, önceki yıla kıyasla 13,7 milyonluk bir artış gösterdi.
Açlığın en ağır seviyesi olan kıtlık ile mücadele edenlerin sayısı 1,4 milyona ulaştı. Kıtlık felaketinin merkezinde 640 bin 600 kişi ile Gazze yer aldı; Sudan, Güney Sudan, Yemen, Haiti ve Mali de listede üst sıralarda bulundu.
Özellikle Sudan’da 8,1 milyon, Yemen’de 5,5 milyon kişi “4. seviye akut gıda krizi” ile yaşam mücadelesi veriyor.
Açlık krizinin en savunmasız kurbanları çocuklar olmaya devam ediyor. WFP verilerine göre, dünya genelinde 43 milyon çocuk aşırı açlıkla mücadele ederken, her yıl 3 milyondan fazla çocuk açlığa bağlı nedenlerle yaşamını yitiriyor. Beş yaş altı çocuk ölümlerinin yaklaşık yüzde 45’inin temelinde yetersiz beslenme yatıyor.
Dünyada milyarlarca insan gıdaya muhtaçken, her yıl insanlar için üretilen gıdanın yaklaşık üçte birine denk gelen 1,3 milyar ton gıda israf ediliyor veya kayboluyor. Gıda israfında ülkelerin profilleri dikkat çekici detaylar barındırıyor.
Çin, yıllık 108 milyon tonu aşan toplam israfla ilk sırada yer alıyor. Pakistan, kişi başı 122 kilogramlık israfla bireysel tüketimde en yüksek oranlardan birine sahip.
Amerika Birleşik Devletleri (ABD), 24 milyon tonluk israfla öne çıkarken, israfın temel nedeni aşırı tüketim alışkanlıkları olarak gösteriliyor. Mısır ise kişi başına düşen 155 kilogramlık gıda kaybıyla dünya genelinde en yüksek oranlardan birini kaydediyor.
Nijerya ve Brezilya’da ise israfın ana kaynağı tüketici değil; yetersiz depolama, verimsiz nakliye ve altyapı eksiklikleri nedeniyle tarladan sofraya ulaşamayan ürünler oluşturuyor.
30 Mart Uluslararası Sıfır Atık Günü kapsamında bu yılın teması “gıda atığı” olarak belirlendi. BM Habitat ve BM Çevre Programı (UNEP), tüm dünyayı ulusal ve yerel düzeyde sıfır atık girişimlerine katılmaya çağırdı.
Günün anlam ve önemine binaen İstanbul’da önemli bir etkinlik gerçekleştiriliyor. Sıfır Atık Vakfı ev sahipliğinde; UNEP, BM-Habitat ve UNDP işbirliğiyle “Sıfır Atık Tabağınızda Başlar” temalı Bölgesel Anma Etkinliği, Üsküdar’daki vakıf merkezinde düzenlenecek.
Etkinlikte, gıda israfının önlenmesi için bireysel ve toplumsal farkındalığın artırılması hedefleniyor. Uzmanlar, gıda israfının sadece ekonomik bir kayıp değil, aynı zamanda etik bir sorun ve iklim krizini tetikleyen bir unsur olduğu konusunda uyarıyor.
Yorum Yap