Manisa Celal Bayar Üniversitesi öğrencileri, denizlerdeki hayalet ağ sorununa biyopolimer tabanlı eriyebilen ağ projesiyle çözüm geliştirdi. Hedef: 2030’da temiz denizler.
Manisa Celal Bayar Üniversitesi öğrencileri, denizlerdeki “hayalet ağ” sorununa karşı önemli bir çözüm geliştirdi. “Pagit Spektrum: DEEPNETS” ekibi, suda çözünebilen biyopolimer tabanlı balıkçı ağları projesiyle TEKNOFEST KKTC 2025 Araştırma Projeleri Yarışması’nda birincilik elde etti. Bu yenilikçi çalışma, deniz ekosistemine büyük zarar veren terk edilmiş ağların çevresel etkilerini ortadan kaldırmayı hedefliyor.
Denizlerde terk edilen veya kaybedilen plastik bazlı balıkçı ağları, “hayalet ağ” olarak adlandırılıyor. Bu ağlar, denizin altında avcılığı kontrolsüz bir şekilde sürdürerek üreme dönemlerinde bile balıklar dahil birçok deniz canlısına zarar veriyor. Yunuslar, kaplumbağalar, vatozlar, köpekbalıkları ve deniz kuşları gibi canlılar bu ağlara takılarak acı verici ölümler yaşıyor.
Hayalet ağlar, mercan resiflerini boğarak deniz tabanındaki yaşama zarar veriyor ve yüzlerce yıl boyunca suyu kirletmeye devam ediyor. Zamanla suda çözünerek mikroplastiklere dönüşen bu ağlar, balıklar aracılığıyla insan vücuduna geri dönerek sağlık risklerini artırıyor. Türkiye, son on bir yılda 2,9 milyon metrekare hayalet ağı denizlerden temizledi.
Manisa Celal Bayar Üniversitesi’nden Elektrik-Elektronik Mühendisliği öğrencileri Hakan Çevik, Umut Günay, Barış Can Gökçe; Biyomühendislik öğrencileri Beril İralgil, İrem Akalan ve Bilgisayar Mühendisliği öğrencisi Özge Göksu, bu projeyi hayata geçirdi. Öğretim Görevlisi Mehmet Nuri Öğüt, projenin akademik danışmanlığını üstlenirken, TÜBİTAK da çalışmaya destek veriyor.
Ekip, laboratuvar ortamında geliştirdikleri biyopolimer tabanlı ağların deniz ortamındaki dayanıklılığını, kontrollü çözünme süresini ve mekanik performansını optimize etme çalışmalarını sürdürüyor. Elde edilen verilerin gerçek deniz koşullarında doğrulanması amacıyla balıkçılık kooperatifleriyle pilot uygulama görüşmeleri planlanıyor. Bu sayede ürünün hem çevresel faydaları hem de kullanım performansı kapsamlı bir şekilde analiz edilecek.
Patent çalışmaları devam eden eriyebilen ağların birkaç yıl içerisinde son kullanıcıyla buluşturulması hedefleniyor. “Pagit Spektrum: DEEPNETS” ekibi, 2030’lardan sonra “hayalet ağ sorunundan kurtulmuş bir mavi vatan” hayalini taşıyor. Bu yenilikçi çalışma, yalnızca Türkiye için değil, dünya genelindeki denizler için önemli çevresel faydalar sağlayacak.
Yorum Yap